على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

1036

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

ثفنة ( sefnat ) ا . ع . دست‌گيرهء سبد خرما . ثفنة ( safenat ) ا . ع . آنچه بر زمين رسد از شتر چون بخسبد مانند زانو و سينه و دست و جز آن . و زانو و مجتمع ساق و ران از مردم . و باطن زانوى اسب . و عدد و جماعت از مردم . و پينه . ج : ثفنات . و كنارهء سفره و توشه‌دان ج ثفن ( sofon ) . ثفنة ( safenat ) ص . ع . يد سفنة : دست پينه بستهء از بسيارى و درشتى كار . ثفو ( safv ) م . ع . ثفاه ثفوا ( از باب نصر ) : پيروى كرد او را . ثفوات ( sofov t ) ع . ج . ثفوة ( sof'vat ) . ثفوة ( sofvat ) ا . ع . پيالهء گلى كه آن را سكوره گويند . ج : ثفوات . ثفى ( safy ) م . ع . ثفاه ثفيا ( از باب ضرب ) : پيروى كرد او را . و ثفيت القوم : دفع كردم و راندم آن قوم را . و ثفى الرجل : سه زن كرد آن مرد . ثق ( seq ) ع . كلمهء امر استوار دارو اعتماد كن . ثقاب ( seq b ) ا . ع . آتش افروزينه . ج : ثقب ( soqob ) . ثقابة ( saq bat ) م . ع . ثقبت النار ثقوبا و ثقابة ( از باب نصر ) : افروخته شد آتش . و ثقب الكوكب : روشن شد ستاره . و ثقبت الرائحة : دميد بو . و ثقبت الناقة : بسيار شير گرديد ناقه . و ثقب رأيه : نافذ گرديد راى او . و ثقب ثقابة ( از باب كرم ) : بسيار سرخ گرديد . ثقات ( seq t ) ع . ج . ثقة . ثقات ( seq t ) و ( soq t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دوستان وفادار و امين و مردمان معتمد و استوار . ثقاف ( saq f ) ص . ع . امراة ثقاف : زن دانا و استاد كار . ثقاف ( seq f ) ا . ع . آنچه نيزه و تير را بوى راست كنند . ج : ثقف . و شكلى از اشكال رمل بدين صورت . ثقاف ( seq f ) م . ع . ثاقفه مثاقفة و ثقافا . مر . مثاقفهء . ثقافة ( saq fat ) م . ع . ثقف ثقفا و ثقفا و ثقافة ( از باب كرم و سمع ) : زيرك و سبك و چالاك گرديد . ثقال ( saq l ) ص . ع . امراة ثقال : زن گران سرين . و بعير ثقال : شتر آهسته‌رو . ثقال ( seq l ) ع . ج . ثقيل . ثقال ( seq l ) ا . ع . كسانى كه صبحت آنها را ناخوش دارند يقال هو من ثقال الناس و ثقلائهم . ثقال ( saq l ) و ( soq l ) ص . ع . ثقيل و چيز گران . ثقالة ( saq lat ) م . ع . ثقل ثقلا و ثقلا و ثقالة ( از باب كرم ) : گران گرديد . و ثقلت المراة : گران گرديد آن زن و ظاهر شد آبستنى او . و ثقل العرفج : تازه و تر گرديد عرفج . و كذلك ثقل الثام و ثقل سمعه : گران شد گوش او . ثقالت ( saq lat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گرانى و سنگينى . و با ثقالت : سنگين . ثقب ( saqb ) ا . ع . سوراخ . ج : اثقب و ثقوب . و ا خ . دهى بيمامه و نام شخصى . ثقب ( saqb ) م . ع . ثقبه ثقبا ( از باب نصر ) : سوراخ كرد در آن . و ثقب الطائر : بلند پريد آن مرغ . ثقب ( soqob ) ع . ج . ثقاب . و ج . ثقوب . ثقب ( soqab ) و ( soqb ) ع . ج . ثقبة . ثقبة ( soqbat ) ا . ع . سوراخ . ج : ثقب ( soqab ) و ( soqb ) . ثقبه ( soqbe ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سوراخ و منفذ و مخرج . و ثقبهء عنبيه : مردمك چشم . ثقة ( seqat ) م . ع . وثق به ثقة و موثقا و وثوقا : استوار داشت و اعتماد كرد بر آن . مر . موثق . ثقة ( seqat ) ص . ع . كسى كه بر قول و فعلش مردم اعتماد كنند و مذكر و مؤنث و مفرد و جمع دروى يكسان است يقال هو و هى و هم و هن ثقة و گاهى در ذكور و اناث بر ثقات جمع بسته مىشود . ثقثقة ( saqsaqat ) م . ع . سخن احمقانه گفتن . ثقف ( saqf ) م . ع . ثقف الشيئ ثقفا ( از باب سمع ) : گرفت آن چيز را . و ثقف الرجل فى الحرب : گرفت آن مرد را در جنگ . و ثقف الشيئ : ظفر يافت بر آن چيز . و ثقف الحديث : دريافت آن خبر را . و ثقف فلانا : مصادف شد با فلان . ثقف ( saqf ) م . ع . ثقفه ثقفا ( از باب نصر ) : غالب آمد او را در حذاقت يق ثاقف فلان فلانا فثقفه . ثقف ( saqf ) و ( saqaf ) م . ع . ثقف ثقفا و ثقفا و ثقافة . مر . ثقافة . ثقف ( saqf ) و ( seqf ) و ( saqef ) و ( saqof ) ص . ع . زيرك و سبك و چالاك . ثقفى ( saqafiy ) ص . ع . منسوب به قبيلهء ثقيف . ثقل ( saql ) م . ع . ثقل الشيئ بيده ثقلا ( از باب نصر ) : آزمود سنگ آن چيز را بدست . و نيز ثقل : چربيدن چيزى بر چيزى در وزن يق ثقل الشيئ الشيئ فى الوزن . ثقل ( seql ) ا . ع . بار گران و گناه . و